Vandana Chavan | ऑक्सफर्ड विद्यापीठाच्या ‘क्लायमेट लीडरशिप रिसर्च सेंटर’तर्फे माजी महापौर व माजी खासदार वंदना चव्हाण यांची ‘क्लायमेट लीडर’ म्हणून निवड
पुणे : Vandana Chavan | पुण्याच्या माजी महापौर आणि माजी खासदार वंदना चव्हाण यांची ब्रिटनमधील ऑक्सफर्ड विद्यापीठाच्या Climate Leadership Research Centre तर्फे ‘क्लायमेट लीडर’ म्हणून निवड करण्यात आली आहे. मर्यादित जागांसाठी होणाऱ्या स्पर्धात्मक निवड प्रक्रियेतून त्यांची या उपक्रमासाठी निवड झाली आहे.
ऑक्सफर्ड विद्यापीठाच्या संशोधकांच्या नेतृत्वाखाली कार्यरत असलेले हे केंद्र राजकारण, उद्योग आणि क्रीडा क्षेत्रांतील प्रभावशाली नेतृत्वाला एकत्र आणून हवामान बदलाच्या आव्हानांना सामोरे जाण्यासाठी नेतृत्वाची भूमिका अधिक प्रभावी कशी करता येईल, यावर काम करते. Askehave Climate Foundation च्या आर्थिक सहकार्याने चालणाऱ्या या केंद्राचा उद्देश संशोधनाच्या आधारे हवामान नेतृत्व विकसित करणे, तसेच जनजागृती आणि कृतीला चालना देण्यासाठी नेत्यांची क्षमता वाढवणे हा आहे.
वंदना चव्हाण यांना स्थानिक स्वराज्य संस्था आणि संसद अशा दोन्ही स्तरांवरील सार्वजनिक कामकाजाचा समृद्ध अनुभव आहे. पुण्याच्या महापौरपदाच्या कार्यकाळात त्यांनी महिला सक्षमीकरण आणि नागरी गरिबी निर्मूलन यांसारख्या क्षेत्रांत महत्त्वपूर्ण उपक्रम राबवले. सर्वसमावेशक नागरी प्रशासन, शाश्वत विकास आणि नागरिककेंद्रित शहरनिर्मिती या विषयांवर त्यांनी सातत्याने भर दिला आहे.
संसदेतील बारा वर्षांच्या कार्यकाळानंतर सध्या त्या स्वयंसेवी संस्थांच्या माध्यमातून सामाजिक कार्यात सक्रिय आहेत. महिला सक्षमीकरण, पर्यावरणविषयक जागरूकता आणि नागरिकांचा सार्वजनिक प्रश्नांमधील सहभाग या विषयांवर त्यांचे काम सुरू आहे. सामाजिक समता, पर्यावरणीय शाश्वतता आणि लोकसहभाग यांची सांगड घालून विकासाच्या प्रश्नांकडे पाहणे, हा त्यांच्या कार्याचा महत्त्वाचा पैलू राहिला आहे.
हवामान बदलाचे संकट दिवसेंदिवस अधिक गंभीर होत असताना, केवळ वैज्ञानिक माहिती पुरेशी नसून सार्वजनिक धोरणे, जनजागृती आणि दैनंदिन जीवनातील वर्तन यांमध्ये सकारात्मक बदल घडवून आणणारे नेतृत्व आवश्यक आहे. अशा पार्श्वभूमीवर ऑक्सफर्डच्या या उपक्रमात सहभागी होण्याची संधी महत्त्वपूर्ण मानली जात आहे. या केंद्राच्या माध्यमातून विविध क्षेत्रांतील नेत्यांना संशोधनाधारित मार्गदर्शन, नेतृत्व विकास कार्यक्रम, तज्ज्ञांशी संवाद आणि आंतरराष्ट्रीय स्तरावर अनुभवांची देवाणघेवाण करण्याची संधी मिळणार आहे.
वंदना चव्हाण यांच्यासाठी ही निवड म्हणजे सार्वजनिक जीवनातील अनुभव, नागरी प्रशासन आणि संस्थात्मक कार्यातून मिळालेली शिकवण हवामान बदलासारख्या नव्या आणि तातडीच्या जागतिक आव्हानाशी जोडण्याची संधी आहे. पर्यावरणविषयक प्रश्नांवर अधिक व्यापक जनजागृती निर्माण करणे आणि शाश्वत भविष्यासाठी सामूहिक कृतीला प्रोत्साहन देणे, या दिशेने त्यांचा हा नवा प्रवास महत्त्वाचा ठरणार आहे.
ऑक्सफर्ड विद्यापीठाच्या क्लायमेट लीडरशिप रिसर्च सेंटरविषयी
हे केंद्र राजकारण, उद्योग आणि क्रीडा क्षेत्रांतील नेते हवामान कृतीला कशा प्रकारे चालना देऊ शकतात, याचा संशोधनाच्या आधारे अभ्यास करते. नेतृत्व विकास, संशोधन आणि परस्पर सहकार्य यांच्या माध्यमातून हवामान बदलाविषयी प्रभावी संवाद साधणे, स्वतःच्या कृतीतून उदाहरण घालून देणे आणि समाजाला कृतीसाठी प्रेरित करणे, हे या केंद्राचे उद्दिष्ट आहे.
